Το νησί χωρίς όνομα

«Είναι καλότυχο να ζεις σε έναν όμορφο τόπο, που άλλοι άνθρωποι πάντοτε ήθελαν να επισκεφτούν. Και μου αρέσει να τους υποδέχομαι».

Κάτοικος του Νησιού των Ιωαννίνων.

Ioannina lake Pamvotida island

Ένα από τα ελάχιστα κατοικημένα νησιά λιμνών της Ευρώπης βρίσκεται εδώ, στα Ιωάννινα. Το νησί έχει μία παγκόσμια πρωτιά ...δεν έχει όνομα! Το λένε «νησί της λίμνης» ή «νησάκι των Ιωαννίνων» και έχει περίπου 250 κατοίκους, μία κοινότητα κυρίως ψαράδων.

Πρόκειται για ένα βράχο πνιγμένο στα πεύκα, με ένα μοναδικό πέτρινο οικισμό γύρω απ’ το φυσικό λιμάνι του. Αν και μικρό, το νησί έχει επτά μοναστήρια-την τρίτη μεγαλύτερη μοναστική κοινότητα στην Ελλάδα, μετά το Άγιο Όρος και τα Μετέωρα.

10 λεπτά από τα Ιωάννινα

Τα καραβάκια χρειάζονται μόλις 10 λεπτά για να διασχίσουν την απόσταση και φεύγουν απ’ τις αποβάθρες του κάστρου, το καλοκαίρι, κάθε μισή ώρα και, το χειμώνα, κάθε μία ώρα. Η θέα του διάπλου είναι εκπληκτική. Από τη μία, τα Ιωάννινα με το επιβλητικό κάστρο τους και το Ασλάν τζαμί που ξεμακραίνουν κι από την άλλη το κατάφυτο νησάκι που πλησιάζει. Και τα βουνά, ολόγυρα, κλείνουν τον ορίζοντα. Φαντάσου πόσο υποβλητικό είναι αυτό το σκηνικό στην ομίχλη, φαινόμενο συχνό στη λίμνη των Ιωαννίνων!

Η αίσθηση του ταξιδιού στο χρόνο σε συνοδεύει και στην περιήγησή σου στο νησί. Η βόλτα στα σοκάκια που σχηματίζονται ανάμεσα στα παραδοσιακά πέτρινα σπίτια ηπειρώτικης κατασκευής είναι μαγευτική. Τα μαγαζάκια λαϊκής τέχνης σε συνδυασμό με τα μικρά παραδοσιακά μεζεδοπωλεία σε μεταφέρουν σε άλλες εποχές. Είναι από τα ελάχιστα μέρη της Ελλάδας που μπορείς να απολαύσεις βατραχοπόδαρα ή φρέσκο χέλι και πέστροφα που διαλέγεις από ενυδρείο. Εννοείται, μαζί με ένα τοπικό τσίπουρο. Αν συνεχίσεις τη πεζοπορία (αυτοκίνητα δεν υπάρχουν), τα γραφικά ασβεστωμένα μονοπάτια θα σε οδηγήσουν στα μοναστήρια του νησιού.

Ένας άλλος κόσμος...

Περπατάς δίπλα στο νερό και γαληνεύεις, βλέπεις τη λίμνη και την πόλη απέναντι, ακούς μόνο το κελάηδημα των πουλιών, τον ήχο του νερού και των καλαμιών, τα βήματά στα πεσμένα φύλλα. Ανεβαίνεις προς το λόφο και αγναντεύεις. Τώρα μπορείς να καταλάβεις τους μύθους και τους θρύλους της περιοχής, που θέλουν μία μυστική σήραγγα να ενώνει το νησί με την πόλη ή μια τρύπα στο ξύλινο δάπεδο της μονής του Αγίου Παντελεήμονα να έγινε από τη φονική σφαίρα που σφράγισε τη μοίρα του Αλή Πασά και της περιοχής.

Φιλόξενοι κάτοικοι

Οι κάτοικοι του νησιού είναι από τους πιο φιλόξενους ανθρώπους που θα συναντήσεις ποτέ. Εδώ και δεκάδες χρόνια, στις γιορτές των μοναστηριών, συγκεντρώνονται στο νησί χιλιάδες κόσμου. Στα χρόνια της οθωμανικής αυτοκρατορίας, οι κάτοικοι των πολυπολιτισμικών Ιωαννίνων μίσθωναν τις βάρκες των νησιωτών, έφερναν μαζί τους φαγητό και μουσικά όργανα και έκαναν νυχτερινές βαρκάδες κάτω από το φως του φεγγαριού. Στις αργίες τους, πάντα. Κυριακή οι Χριστιανοί, Σάββατο οι Εβραίοι, Παρασκευή οι Μουσουλμάνοι.

Οι δύο βυζαντινές μονές, Φιλανθρωπινών και Στρατηγοπούλου, έχουν μεγάλη ιστορική και θρησκευτική αξία. Οι ομώνυμες αριστοκρατικές οικογένειες, που τις έκτισαν, εγκατέλειψαν την Πόλη μετά την άλωσή της από τους Σταυροφόρους το 1204 και κατέφυγαν στο Δεσποτάτο της Ηπείρου. Πέτρινες, με ξύλινα, λεπτοσκαλισμένα τέμπλα και αγιογραφίες μοναδικής τέχνης, οι μονές αποτελούν εξαίσια δείγματα της ηπειρώτικης τέχνης, που έσμιγε την κρητική ζωγραφική παράδοση με δυτικές τεχνοτροπίες.

Στιγμές χαλάρωσης στην Παμβώτιδα

Μία βόλτα δίπλα στη λίμνη των Ιωαννίνων είναι ο ιδανικός τρόπος για να αρχίσεις ή να κλείσεις τη μέρα σου, ανεξαρτήτως εποχής. Στάσου για ένα καφέ ή ένα τσάι σε κάποιο παραδοσιακό καφέ, ατενίζοντας τη λίμνη. Κάπου εκεί, θα σταματήσει και ο χρόνος. Είσαι μπροστά στην Παμβώτιδα, μία από τις ελάχιστες αστικές λίμνες της χώρας, το σήμα κατατεθέν των Ιωαννίνων, ηλικίας 26.000 ετών!

Είναι με διαφορά η ομορφότερη λίμνη της Ελλάδας, με τις πυκνοφυτεμένες όχθες της και τα επιβλητικά βουνά να καθρεφτίζονται στα νερά της.

Read more

Βόλτες στα Ιωάννινα: Το μαγευτικό νησάκι

Το νησί αγκαλιάζει τη λίμνη, ο ορίζοντας μεγαλώνει, η λίμνη σηματοδοτεί το πέρασμα σε μία άλλη, μαγευτική εποχή. Ο χρόνος κυλάει ανάποδα και σταματάει χρόνια πίσω, αν και η διαδρομή με το καραβάκι κρατάει μόλις δέκα λεπτά. Έχει μήκος 800 μέτρα και πλάτος 500, περίπου 100 σπίτια και βυζαντινές μονές, ανάμεσα στις οποίες ξεχωρίζει ο χώρος που θανατώθηκε ο Αλή Πασάς. Μένουν περίπου 180 άτομα.

Read more

Ένα νησάκι βγαλμένο από άλλη εποχή

Δέκα λεπτά αρκούν για να ζήσεις μία εμπειρία ζωής στα Ιωάννινα, ένα μικρό ταξίδι στο χώρο, αλλά τεράστιο στο χρόνο. Τόσο διαρκεί το ταξίδι από τα Γιάννενα στο νησί της λίμνης με το μικρό, γραφικό οικισμό...

Read more

Mονή Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου

Η μονή βρίσκεται στην ανατολική πλευρά του νησιού σε μικρή απόσταση από τον οικισμό. Τα ιστορικά στοιχεία για την ίδρυσή της αντλούνται από την αυτοβιογραφία των αδελφών Θεοφάνη και Νεκτάριου Αψαρά, που καταγόταν από αρχοντική ηπειρωτική οικογένεια, μέλη της οποίας κατείχαν σημαντικά αξιώματα στην πόλη των Ιωαννίνων ήδη από τη βυζαντινή εποχή.

Read more

Ιερός Ναός Αγ. Ελευθερίου

Ο Ι.Ν Αγ. Ελευθερίου βρίσκεται εντός του οικισμού και σε εντοιχισμένη επιγραφή αναγράφεται ότι το έτος ανέγερσης είναι το 1901.

Read more

Μονή Αγίου Νικολάου Φιλανθρωπινών ή του Σπανού

Η μονή, που βρίσκεται στη δυτική όχθη του νησιού, είναι ίδρυμα της οικογένειας των Φιλανθρωπινών, μίας από τις αριστοκρατικές οικογένειες της Κωνσταντινούπολης, που εγκαταστάθηκαν στα Γιάννινα μετά το 1204.

Χτίστηκε το 1272. Ξεχωρίζουν οι ολόσωμες τοιχογραφίες των Επτά Σοφών της αρχαιότητας, φαινόμενο για χριστιανική εκκλησία. Βέβαια τον καιρό που λειτουργούσε η μονή υπήρχε μέσα σχολείο αρχαίων ελληνικών.

Read more

Μονή Μεταμόρφωσης του Σωτήρος

Η μονή βρίσκεται σε μικρή απόσταση ανατολικά-νοτιοανατολικά της μονής Ελεούσας, με την οποία συνδέθηκε την τελευταία περίοδο λειτουργίας της, μετά την καταστροφή της από τα σουλτανικά στρατεύματα κατά την πολιορκία του Αλή Πασά.

Read more

Μονή Ντίλιου ή Στρατηγόπουλου

Η μονή βρίσκεται στη δυτική πλευρά του νησιού, σε μικρή απόσταση από τη μονή Φιλανθρωπηνών. Δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία σχετικά με την ιστορία του ιδρύματος. Είναι ωστόσο πολύ πιθανό να ιδρύθηκε το 13ο αιώνα από μέλη της οικογένειας των Στρατηγόπουλων, όπως φανερώνει η επωνυμία της.

Read more

Μονή Παναγίας της Ελεούσας

Σε μικρή απόσταση από τις μονές Φιλανθρωπηνών και Ντίλιου, στη δυτική πλευρά του νησιού βρίσκεται και το κτηριακό συγκρότημα της μονής Ελεούσας. Και αυτή η μονή ήταν αρχικά αφιερωμένη στον Άγιο Νικόλαο, γνωστή ως μονή Μεθοδάτων ή Γκιουμάτων, από το όνομα γνωστής γιαννιώτικης οικογένειας της περιόδου της τουρκοκρατίας.

Read more

Μονή Παντελεήμονος & Μουσείο Προεπαναστατικής περιόδου

Η μονή βρίσκεται στην ανατολική ακτή του νησιού, σε ελάχιστη απόσταση από τη μονή Προδρόμου. Όπως παραδίδεται από την αυτοβιογραφία των Αψαράδων, στην ίδια θέση υπήρχε ησυχαστήριο, αφιερωμένο στον άγιο Παντελεήμονα ήδη από τις αρχές του 16ου αιώνα, όταν ιδρύθηκε η μονή Προδρόμου.

Read more

Μουσείο Αλή Πασά και Επαναστατικής περιόδου

Βρίσκεται στο νησί της Λίμνης Παμβώτιδας και στεγάζεται στα κελιά της Μονής Αγ. Παντελεήμονος, όπου δολοφονήθηκε ο Αλή Πασάς το 1822. Η συλλογή περιλαμβάνει εκθέματα από την προεπαναστατική περίοδο, ενθυμήματα από την εποχή του Αλή Πασά κ.α.

Read more